Jaskółka oknówka zamieszkuje niemal całą Eurazję (poza Islandią w Europie i tropikalną częścią Azji), część północnej Afryki oraz Amerykę Północną. Migruje na dalekie dystanse. Zimuje w Afryce na południe od Sahary, w Indiach, Mjanmie i północnej części Półwyspu Indochińskiego
W Polsce występuje jako liczny ptak lęgowy, lokalnie nawet bardzo liczny[6]. Spotyka się ją w wysokich górach, w polskich warunkach do 1200 m n.p.m. Licznie występuje w całym kraju w trakcie migracji. Przeloty od kwietnia i maja, a odloty od końca sierpnia do połowy października. Ostatnie jaskółki są widywane jeszcze w listopadzie. Nie są spotykane podczas zimy.
Brak dymorfizmu płciowego - obie płci tego samego rozmiaru. Ogon znacznie mniej wcięty niż u dymówki. Upierzenie - wierzch ciała czarny z metalicznym połyskiem, spód, brzuch i kuper biały (nad ogonem znajduje się duża prostokątna biała plama), szare podgardle. Ma czarny dziób i ciemnobrązowe oczy. Młode pozbawione są połysku - bardziej matowe od góry, a od spodu białawe z brązowym odcieniem. Wielkością dorównuje prawie wróblowi, a wyraźniej mniejsza jest od jerzyka.
Choć mylona czasem z dymówką różni się od niej na pierwszy rzut oka. Oknówka w przeciwieństwie do dymówki ma nogi pokryte białymi piórami aż do pazurków. Poza tym jest nieco mniejsza, bardziej krępa, ma metalicznie niebieski wierzch ciała, a spód czysto biały. W locie różnicę widać po płytszym wcięciu ogona i białym kuprze. Nieco inaczej wygląda gniazdo jaskółki oknówki i czasem odmienna jest jego lokalizacja.
Oknówka, podobnie jak inne jaskółki, świetnie, zwinnie lata i w powietrzu spędza każdego dnia wiele godzin. Wznosi się wyżej niż dymówki, rzadziej szybuje, a częściej trzepoce skrzydłami i w powietrzu przelatuje od nich szybciej. Rzadziej natomiast leci tuż nad ziemią. Na ziemię zlatuje tylko po to, by zebrać materiał budulcowy (błoto) na gniazdo. Chodzi po niej niezgrabnymi krokami. Nocuje w gromadach w koronach drzew i krzewach. Migruje również zwykle grupowo.
Nie boi się człowieka (w bezpośredniej jego obecności zakłada gniazda), choć pozostaje wobec niego ostrożna.
- długość ciała
- ok. 15 cm
- rozpiętość skrzydeł
- 30 cm
Jej śpiew słychać głównie na dachach i gdy leci w powietrzu. Jej cichy świergot jest mniej melodyjny niż u dymówki. Głos wabiący brzmi jak " czrr czrr sier sier", a w locie "crip". Zawołanie alarmowe to przenikliwe "tsir".
Na lęgowiska wraca w kwietniu i maju. Okres lęgowy trwa od maja do sierpnia. Tworzone są pary monogamiczne.
Gniazdo zbudowane z gliny i błota zlepionego śliną, czasem z domieszką części roślin. Konstrukcja ma kształt ćwiartki kuli z małym, owalnym wejściem z boku (inaczej niż u dymówki), a jej stworzenie zajmuje ptakom około tygodnia. Budowa kończy się wyścieleniem miękkimi piórami, włosiem i trawą, która nigdy nie wysuwa się poza otwór wejściowy.
Jeden lub dwa (czasem nawet 3) lęgi w roku od maja do początku lipca. Samica znosi białe jaja w liczbie 3 do 5.
Jaja wysiadywane są przez okres 12 do 14 dni przez obydwoje rodziców. Potem karmią swe potomstwo owadami. Młode po wykluciu pokryte są białym puchem. W pełni opierzone pisklęta, rzekome gniazdowniki, opuszczają gniazdo po 18 do 23 dniach. Umieją już wtedy latać. Przez kilka kolejnych dni jeszcze wracają do gniazda w którym się wykluły. Później żerują blisko kolonii. Zaglądają często do norek, które zajmowane są jeszcze przez inne pisklęta. Tam mogą odpocząć, a czasem nawet otrzymują darmową porcję pokarmu.
Po okresie lęgowym oknówki nocują w stadach na drzewach, a nie w trzcinowiskach jak dymówki.
Na terenie Polski gatunek ten jest objęty ścisłą ochroną.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz